Maria Montessori

Dlaczego Montessori?

Wymieszana wiekowo grupa w koncepcji Montessori polega na wspólnym uczestnictwie w zajęciach dzieci w różnym wieku. Taka grupa pozwala uczyć się zgodnie z wrażliwymi fazami, pomaga w kształtowaniu postaw społecznych, dzieci uczą się wzajemnej pomocy i współpracy, co sprzyja samowychowaniu. Wymieszana wiekowo grupa przypomina naturalną grupę, np. rodzinną, każdy jest potrzebny, bez względu na wiek i zainteresowania.

Wolny wybór nie ma nic wspólnego ze swawolą, łączy się nierozerwalnie z porządkiem i ograniczeniami. Pozwala na ujawnienie się wrażliwych faz. Dzieci chcą tego, co robią, mają prawo do samodzielnego wyboru przedmiotu pracy, miejsca i czasu jej wykonywania. Rozwijają przy tym umiejętność podejmowania decyzji, planowania i organizacji pracy oraz respektowania wolności innych dzieci i nauczyciela.

Dobrze przygotowane otoczenie to zarówno aranżacja pomieszczeń, w których dziecko przebywa, jak i osoba nauczyciela; Zadaniem osób dorosłych jest wspieranie dziecka w jego indywidualnym rozwoju, poprzez organizację najbliższego otoczenia (właściwą dla jego możliwości i potrzeb).

Nauczyciel działa zgodnie z maksymą "Pozwól mi zrobić to samemu”. Może właściwie spełniać swoją rolę wtedy, gdy będzie wnikliwie i systematycznie obserwować dziecko i jego działanie. W podejmowanych przez dziecko próbach aktywności staje się pomocnikiem: prezentuje sposób pracy z materiałem, zachęca do dokonywania samodzielnych wyborów. Istotą wychowania jest bowiem doprowadzenie dziecka do samodzielności, niezależności od dorosłych, odpowiedzialności za siebie i świat.

Koncepcja pedagogiczna Marii Montessori jest zawsze aktualna, ponieważ odpowiada na potrzeby dziecka, pozwala na dostosowanie programu do indywidualnych zdolności i umiejętności dzieci, skupia się na potencjale, jaki jest w dziecku, a główne hasła: miłość i pokój - są i będą pragnieniem ludzkości.

W dobie proponowanych "pomysłów na nudę" (telewizja, gry komputerowe) nasyconych silnymi bodźcami, atrakcyjna dla dziecka zaczyna być prostota przygotowanego otoczenia, w jakim ono się znajduje. Drewniane, lekkie meble, ograniczona ilość pomocy, pomoce wykonane z drewna, dywaniki zakreślające własną przestrzeń okazują się być odpowiedzią na ukryte pragnienia dziecka.

Montessori

Maria Montessori (1870 - 1952) włoska lekarka i pedagog. Jedna z największych reformatorek wychowania przedszkolnego. Twórczyni "metody Montessori", która kładzie nacisk na umożliwienie dziecku swobodnej aktywności oraz kształcenie jego zmysłów. Każde dziecko jest inne, a więc każde ma prawo do indywidualnego rozwoju. Maria Montessori krytycznie odnosiła się do tradycyjnego szkolnictwa, a ławka szkolna była dla niej symbolem wyrażającym bezruch i tłumienie aktywności dziecka.


Cele pedagogiki:

  • rozwijanie samodzielności i wiary we własne siły,
  • wypracowanie szacunku do porządku i do pracy,
  • wypracowanie zamiłowania do ciszy i w tej atmosferze do pracy indywidualnej i zbiorowej,
  • osiąganie długotrwałej koncentracji nad wykonywanym zadaniem,
  • wypracowanie postaw posłuszeństwa opartego na samokontroli, a nie na zewnętrznym przymusie,
  • uniezależnienie od nagrody,
  • formowanie postaw wzajemnej pomocy bez rywalizacji, szacunku dla pracy innych,
  • rozwijanie indywidualnych uzdolnień i umiejętności współpracy.

Nauczyciel musi dobrze znać swoich wychowanków. Obserwacja - jest kluczem dorosłych do poznawania świata dziecka. Nauczyciel jest przewodnikiem - z szacunkiem i uwagą obserwuje postępy i trudności dziecka, traktując każde dziecko indywidualnie. Dziecko jest serdecznie przyjęte, każde ważne i potrzebne, znajduje uwagę i indywidualną opiekę nauczyciela.

Bardzo ważne w metodzie Marii Montessori jest otoczenie, w którym przebywa dziecko. Ma ono być tak ukształtowane, by wspomagało rozwój osobowości dziecka i dawało radość. Dzięki temu dziecko chętnie i szybko uczy się. Otoczenie respektuje fazy rozwoju dziecka, jego zainteresowania i zdolności. Wszystkie materiały są uporządkowane i łatwo dostępne. Nauczyciel jest pośrednikiem pomiędzy otoczeniem i dzieckiem, pomaga dziecku samodzielnie odkrywać i poznawać rzeczywistość.

Zadania dla nauczyciela:

  • zorganizowanie odpowiadającego potrzebom dziecka otoczenia,
  • popieranie dziecięcej samodzielności i nauczanie za pomocą działania - metody niewerbalne,
  • umożliwienie samodzielnego wyboru rodzaju pracy,
  • uszanowanie indywidualnego tempa uczenia się dziecka,
  • hasło główne: nauczyciel pomocnikiem dziecka.


Wstecz